Cách chọn thảm trải sàn: kích thước, bố cục, kiểu dệt và chất liệu

Thảm nên đủ lớn để xác định một vùng sinh hoạt, không chỉ phủ phần sàn trống giữa các món đồ. Khi phân vân giữa hai kích thước, chọn kích thước lớn hơn thường cho kết quả cân đối hơn.

Trên thị trường, thảm thành phẩm thường có các kích thước như 160 × 230 cm, 200 × 290/300 cm và 240 × 340 cm; với dự án, thảm có thể đặt làm riêng theo kích thước, màu sắc và thiết kế. Cách kiểm tra nhanh tại công trình hoặc trên bản vẽ:

1. Vẽ đường bao thảm trên mặt bằng bố trí nội thất, giữ khoảng hở đều đến tường.
2. Tại công trình, dán băng keo giấy theo kích thước dự kiến trước khi chốt.
3. Kiểm tra cánh cửa mở qua thảm: độ dày thảm cộng lớp lót không được làm kẹt cửa.
4. Giữ khoảng hở giữa mép thảm và tường, thông thường khoảng 30–60 cm trong phòng ở, tùy kích thước phòng.

Với phòng lớn hoặc không gian mở, nên dùng nhiều thảm để chia vùng (khu tiếp khách, khu ăn, khu đọc sách) thay vì một tấm thảm lớn không bám theo bố cục nào.

Mỗi loại phòng có một quy tắc riêng xoay quanh vị trí chân đồ nội thất. Bảng dưới đây là các quy tắc thông dụng mà KTS có thể dùng khi lên layout:

Về hình dạng: thảm chữ nhật phù hợp hầu hết phòng; thảm tròn hợp với phòng gần vuông, bàn ăn tròn hoặc sảnh có đèn chùm ở tâm; thảm vuông dùng khi bố trí ghế đối xứng quanh một bàn trà vuông. Lưu ý thảm phòng ăn nên có sợi ngắn hoặc dệt phẳng để ghế kéo dễ và dễ vệ sinh.

Kiểu dệt quyết định độ bền, thời gian sản xuất và giá nhiều hơn so với chất liệu. Thảm dệt tay mất nhiều thời gian và đắt hơn, nhưng mỗi tấm có tính riêng biệt; thảm dệt máy cho độ đồng đều và tiến độ ổn định hơn.

Một thợ dệt hand-knotted chỉ hoàn thành một lượng nút giới hạn mỗi ngày, nên tấm thảm lớn có thể mất nhiều tháng. Cần đưa yếu tố này vào kế hoạch thời gian đặt hàng ngay khi chốt thiết kế.

Thảm len là lựa chọn cân bằng cho phần lớn không gian ở và khách sạn nhờ độ đàn hồi, khả năng giữ màu và chịu bẩn. Các chất liệu khác phù hợp với vị trí cụ thể hơn là dùng đại trà.

• Len (wool): sợi đàn hồi, phục hồi sau khi bị nén, có lớp lanolin tự nhiên giúp hạn chế bám bẩn, hút âm tốt. Cần bảo quản khô ráo vì môi trường ẩm kéo dài có thể gây mùi và mọt vải.
• Viscose: có độ bóng giống lụa, màu sắc đẹp, nhưng yếu khi ướt, dễ để lại vết nước và xẹp sợi ở khu đi lại. Chỉ nên dùng ở phòng ngủ hoặc khu trưng bày ít đi lại.
• Cotton: thoáng, nhẹ, thường dùng cho thảm dệt phẳng hoặc pha với sợi khác; dễ vệ sinh hơn nhưng nhanh bẩn ở khu đi lại nhiều.
• Sisal, đay (jute), cói: bề mặt tự nhiên, bền ma sát, nhưng hút ẩm, dễ ố nước, co giãn và mốc nếu độ ẩm cao kéo dài. Tại Việt Nam, nhất là miền Bắc vào mùa nồm, nên cân nhắc kỹ hoặc chọn loại sợi tổng hợp có bề mặt giả sợi tự nhiên.
• Da cừu (sheepskin): dùng như điểm nhấn nhỏ, không phù hợp làm thảm chính.
• Polypropylene, polyester (PET): không hút nước, chịu ẩm và nắng tốt hơn, phù hợp ban công, sân hiên, khu hồ bơi hoặc khu vực dễ đổ nước.

Nguyên tắc chọn vật liệu theo độ ẩm, tia UV và gió biển được trình bày tại trang vật liệu nội thất cho khí hậu nóng ẩm.

Thảm dệt tay đáng đầu tư khi thảm là điểm nhấn thiết kế, cần kích thước hoặc màu riêng, và chủ nhà chấp nhận thời gian chờ. Với khu vực đi lại nhiều hoặc ngân sách cố định, thảm tufting tay hoặc dệt máy mật độ cao thường hợp lý hơn.

Khi so sánh báo giá, nên yêu cầu thông tin cụ thể thay vì chỉ dựa vào chữ “thủ công”: kiểu dệt, thành phần sợi, chiều cao sợi, mật độ hoặc trọng lượng sợi, loại đế và xuất xứ. Hai tấm thảm cùng gọi là thảm len có thể khác nhau đáng kể về mật độ và tuổi thọ.

Với thảm đặt theo yêu cầu, quy trình thường gồm: chốt kích thước, màu và thiết kế, duyệt bản vẽ màu, sau đó mới sản xuất. SEAMATER nhận đặt thảm làm riêng theo kích thước, màu và thiết kế; mẫu thử (mock-up) chỉ được làm khi dự án đã triển khai, không có bước dệt thử riêng. Cách chuẩn bị mẫu vật liệu được trình bày tại trang đặt mẫu vật liệu nội thất.

Có, trong hầu hết trường hợp. Lớp lót giữ thảm không xê dịch, giảm nguy cơ vấp, bảo vệ sàn gỗ hoặc đá và giúp thảm êm chân hơn.

• Lót nên được cắt nhỏ hơn thảm vài cm mỗi cạnh để không lộ ra ngoài mép.
• Trên sàn gỗ, chọn loại lót tương thích với lớp hoàn thiện sàn, tránh loại có thể làm bám màu hoặc phản ứng với lớp phủ.
• Với thảm hành lang và thảm nhỏ ở cửa ra vào, lót chống trượt là yêu cầu an toàn, không phải tùy chọn.

Hướng dẫn chi tiết về vệ sinh và bảo quản nằm ở trang vệ sinh và bảo quản thảm, có thể dùng làm tài liệu bàn giao cho chủ nhà.

Đội dự án cần chốt sớm ba yếu tố: kích thước, màu và tiến độ. Thảm thường được đặt sau khi chốt layout nội thất rời, nên dễ bị dồn sát ngày bàn giao.

1. Chốt layout nội thất và đo lại kích thước thực tế tại công trình.
2. Chọn kiểu dệt và chất liệu theo vị trí, mật độ sử dụng và độ ẩm.
3. Duyệt màu dưới ánh sáng thực tế của công trình; với thảm có nhiều màu, có thể mượn hộp pom-pom màu sợi (áp dụng đặt cọc).
4. Hỏi nhà cung cấp về thời gian sản xuất và vận chuyển, đối chiếu với tiến độ bàn giao.
5. Lên danh sách lót thảm và hướng dẫn bảo quản đi kèm hồ sơ bàn giao.

Với khách sạn, nhà hàng hoặc văn phòng, yêu cầu về độ bền, phòng cháy và vệ sinh khác hẳn nhà ở; xem trang thảm cho khách sạn và dự án thương mại. Trên SEAMATER, tài khoản đã đăng ký có thể tạo dự án, đưa thảm cùng các hạng mục khác vào một dự án rồi gửi yêu cầu báo giá; tài khoản trade đã xác minh xem được giá.